Elon Musk tự mở trường dạy con và câu hỏi lớn về giáo dục

20 Tháng 5 2018
Người cập nhật :  

Dường như Elon Musk đã trở thành tiêu đề trên trang nhất các báo hàng ngày với phi thuyền không gian, tấm pin mặt trời, các siêu nhà máy Gigafactory, các phòng thí nghiệm trí tuệ nhân tạo và xe hơi tự hành.

Nhưng có một việc Elon Musk làm rất đáng chú ý nhưng ít ai để tâm: Elon Musk cho 5 đứa con nghỉ học ở các trường tư sang chảnh để tự mở trường dạy con theo cách ông cho là đúng, bởi ông không thích cách giáo dục hiện thời.

Trường học dạy vấn đề chứ đừng dạy công cụ

Ngôi trường của Elon Musk mang tên Ad Astra, có nghĩa là “vươn tới những vì sao” và dựa trên niềm tin của Musk rằng trường học nên “giảng dạy hướng tới vấn đề chứ không phải công cụ”.

“Ví dụ, bạn đang cố gắng dạy người ta máy móc vận hành như thế nào. Theo phương pháp truyền thống, bạn sẽ giảng giải về cờ lê và tua-vít. Trong khi đó, phương pháp tốt hơn rất nhiều là bạn nói: đây là một động cơ, giờ chúng ta sẽ làm như thế nào để tháo rời chúng ra? À, bạn sẽ cần một cái tua-vít.

Và rồi một điều rất quan trọng xảy đến, đó là công dụng của các công cụ trở nên rõ ràng đối với người học”, Musk giải thích kỹ hơn.

Quyết định khác người này của Elon Musk còn chỉ ra một vấn đề có ý nghĩa hơn nhiều: Cách chúng ta giáo dục con người cần phải thay đổi. Giáo dục ngày nay thực ra không có gì khác biệt mấy so với cách đây một trăm năm.

Đó vẫn là những lớp học chứa đầy sinh viên, tất cả đều học cùng một thứ, với một tốc độ giống nhau từ những giáo viên được trả lương thấp, làm việc quá độ và không được tôn trọng tương xứng, những người đã dành hơn ba mươi năm chỉ để dạy đi dạy lại một thứ.

Các bậc phụ huynh nên là những người phải lo lắng nhất. Bắt đầu từ khi lũ trẻ đủ tuổi tới trường cho đến khi chúng đủ độc lập để tự đưa ra quyết định, bố mẹ luôn phải lo nghĩ về việc học của con em mình.

Điều này là dễ hiểu bởi vì sau tất cả, giúp cho con mình được hưởng thụ nền giáo dục tốt luôn được coi là việc tốt nhất mà bạn có thể làm để đảm bảo một tương lai tươi sáng cho con.

Và các bậc cha mẹ trên khắp thế giới sẵn sàng làm bất cứ việc gì, cho dù điên rồ, để đảm bảo con mình nhận được nền giáo dục mà chúng cần. Họ sẽ chuyển nhà đến những nơi có trường học tốt hơn, tiêu tốn hàng ngàn đô la mỗi năm vào các chương trình học thêm sau giờ học hoặc các trại hè, hoặc thuê gia sư.

Tất cả chỉ để đảm bảo rằng đứa con bé bỏng của mình được chuẩn bị hành trang đầy đủ đối mặt với thế giới tương lai.

Nỗi lo về một thế giới ngày càng vô định

Thế nhưng, với các bậc phụ huynh ngày nay, mọi thứ đang trở nên phức tạp hơn nhiều. Thế giới nơi mà các thế hệ kế tiếp lớn lên sẽ khác biệt căn bản với bất kỳ thứ gì mà chúng ta từng chứng kiến trong quá khứ.

Một thế giới được lấp đầy bởi trí tuệ nhân tạo, công nghệ gien, tự động hoá, thực tế ảo, y tế được cá nhân hoá, xe hơi tự lái và con người trên sao Hoả. Một thế giới nơi mà con người có lẽ sẽ chẳng còn việc làm nữa. Một thế giới nơi mà xã hội sẽ được tổ chức theo những cách thức hoàn toàn khác.

Vậy thì làm thế nào để các bậc cha mẹ, và cả xã hội, biết làm thế nào để chuẩn bị cho họ thành công trong một thế giới mà chúng ta không thể dự đoán?

Đã đến lúc nên bắt đầu bằng cách tư duy lại về vai trò của trường học. Trường học đã từng là nơi lưu giữ tri thức nhân loại và đến trường là cách tốt nhất để học được một thứ gì đó. Hôm nay, điều đó không còn đúng nữa.

Tri thức không còn bó hẹp trong những lớp học bụi bặm hay những cuốn sách cũ kỹ. Nhờ có Internet, giờ đây bất kỳ ai nếu muốn cũng có thể tiếp cận được với tri thức. Tất cả những gì mà trường học phải làm là khiến cho họ muốn học.

Vai trò của nhà trường không thể cứ tiếp tục theo kiểu cũ là nhồi nhét thông tin vào đầu người học nữa. Thay vì thế, trường học nên là nơi kích thích trí tò mò của học sinh về thế giới mà chúng đang sống. Mỗi đứa trẻ sinh ra đều mang bản năng của một nhà thám hiểm.

Khi chúng còn bé, tất cả những gì chúng muốn là vượt qua các rào cản và khám phá đến tận cùng giới hạn những việc chúng có thể làm.

Đừng bóp chết trí tò mò ấy bằng cách bắt chúng dành cả một tuổi thơ tươi đẹp chỉ để vùi đầu vào ôn tập chuẩn bị cho kì thi này đến kì thi khác, trong khi phải tuân thủ những quy định học đường cứng nhắc, thủ tiêu tư duy sáng tạo và độc lập.

Khả năng thích nghi và học được những điều mới cần được coi trọng hơn hết thảy. Đã qua rồi những ngày mà bạn chọn một nghề nào đó và rồi chỉ làm một việc cho đến hết cuộc đời. Con người sẽ cần phải biết cách làm thế nào để học được những điều mới mẻ hàng chục lần trong suốt cuộc đời.

Yêu cầu đó không chỉ xuất phát từ lý do đấy là cách duy nhất mà bạn có thể đủ năng lực để cống hiến cho xã hội mà còn vì tri thức của chúng ta về thế giới, về chúng ta là ai đang có những bước tiến phi thường.

Nếu như lần cuối cùng bạn học được một thứ gì đó mới là khi bạn còn ngồi trên ghế nhà trường thì có lẽ bạn sẽ bỏ lỡ những cách hiểu mới về thế giới đang không ngừng mở ra.

Đây không chỉ là mối lo cho thế hệ trẻ. Chính những người lớn hôm nay cũng cần được giáo dục lại bởi hầu hết những kỹ năng mà họ có được từ trường học sẽ nhanh chóng trở nên lỗi thời.

Từ chuyện giáo dục của Elon Musk nhìn về diện mạo giáo dục thế kỷ 21

Từ câu chuyện giáo dục của CEO Elon Musk, Benjamin Stecher đã phác thảo diện mạo giáo dục của thế kỷ 21.

– Hãy để những tháng ngày mà bọn trẻ bị tùy tiện nhét vào các lớp học đông nghẹt người và buộc phải học cùng một thứ như nhau với cùng một tốc độ ngang nhau – trôi vào dĩ vãng.

Chúng ta có khả năng điều chỉnh việc học cho phù hợp với nhu cầu cũng như mong muốn của từng cá nhân và chúng ta nên làm mọi thứ có thể để tận dụng khả năng đó. Đã có sẵn nhiều nền tảng học trực tuyến, chẳng hạn như crash course, dạy đa dạng các môn học tốt hơn bất kì giáo viên nào.

– Việc học tích cực nên được dẫn dắt bởi các bài tập. Không còn những tiết học mà học sinh phải cặm cụi ngồi ghi chép những thứ ở trên bảng, thay vào đó họ sẽ được giao những bài tập để hoàn thành, họ sẽ được cung cấp những công cụ cần thiết để tìm cách giải quyết vấn đề. (máy in 3D, môi trường học tập ảo, màn hình tương tác, kết nối với các phòng thí nghiệm và các cơ sở nghiên cứu trên khắp thế giới, v.v.)

– Đừng nên cấu trúc việc học thụ động một cách cứng nhắc. Hãy giao cho học sinh một chủ đề để tìm hiểu và hàng loạt các tài liệu giáo dục giúp cho việc học của họ, sau đó là tùy vào họ muốn sử dụng cái nào. (podcast, video, sách, các chuyến tham quan ảo, v.v.)

– Giáo viên trở thành người cố vấn học tập. Thay vì thao thao giảng bài cho tất cả, giáo viên đi từ học sinh này đến học sinh kia, gặp hết nhóm này đến nhóm kia để chỉ cho họ biết cách học để tìm ra thứ họ cần biết. Giáo viên không cần phải có hiểu biết sâu sắc về một chủ để cụ thể như trước, mà họ nên biết cách để tìm hiểu về nó. Cuối cùng, học sinh nên được cung cấp một trợ lý học tập ảo để trả lời bất kỳ câu hỏi nào họ và giúp họ tiếp tục thực hiện các bài tập.

– Bản thân các lớp học sẽ cần được thiết kế lại. Không còn những chiếc hộp vuông với các dãy bàn, lớp học trong tương lai nên là những không gian đổi mới kích thích sự tò mò và nuôi dưỡng những tương tác xã hội đầy tính sáng tạo với bạn bè cùng trang lứa.

– Mục đích của giáo dục không bao giờ nên là đạt điểm A hay thi đậu bài kiểm tra. Khiến cho học sinh và phụ huynh bị ám ảnh bởi điểm số sẽ hút cạn niềm vui trong học tập. Mục đích của giáo dục là giúp học sinh có kiến thức về tất cả các môn cốt lõi và thành thạo ở một số môn tùy chọn. Có thể làm một số thứ mà bạn không thể làm trước đây hay tìm ra con đường mới để thấu hiểu thế giới thì xứng đáng hơn nhiều bất kì điểm số nằm trên một mảnh giấy vô hồn nào đó.

Tương lai do chúng ta sáng tạo nên

Ngoài ra, giáo dục nên giúp mọi người hiểu rằng thế giới không được chia thành các môn học tách bạch. Phân kiến ​​thức vào các cột rồi dán nhãn khoa học, lịch sử hoặc tiếng Trung Quốc đôi khi hữu ích về mặt sư phạm nhưng mọi người nên nhận ra rằng thế giới không được tạo thành từ các môn học độc lập, chúng hòa quyện vào nhau và nếu bị cô lập – không ai có thể hiểu được chúng hoàn toàn.

Học sinh cũng nên biết rằng không có môn học nào vượt quá khả năng của họ. Chúng ta thường bị lừa mị là có một số người không thể làm toán hay không thể vẽ. Những môn khác như vật lý được trình bày quá khô khan hoặc quá phức tạp nên hầu hết mọi người không thể nắm bắt được.

Điều cần được dạy là mức độ hiểu biết nhất định trong bất kỳ môn học nào không chỉ là thứ mà ai cũng có thể đạt được mà nó còn là điều cần thiết để hiểu rõ giá trị của thế giới mà chúng ta đang sống.

Phần lớn những điều nêu trên có vẻ quá lý tưởng hay không thực tế, nhưng những thay đổi căn bản là điều cần thiết nếu chúng ta đang tìm cách để sống trong một tương lai do chính tay chúng ta sáng tạo nên.

“Giáo dục không phải là đổ đầy vào thùng, mà là thắp lên một ngọn lửa.” – William Butler Yeats

Benjamin Stecher (Nguồn: futurism.com)
Nguồn ảnh: Ted.com

Top
SJ Time - шаблон joomla Оригами